Spór o inwestyturę powstały w latach 70-80. XI wieku dotyczył kwestii wybierania biskupów i nadawania im lenn świeckich. Wiele klasztorów, kościołów i opactw stawało się własnością prywatną panów feudalnych średniego szczebla. Możni panowie rościli sobie prawo do decydowania o ich funkcjonowaniu i obsadzaniu stanowisk. Taki układ sił osłabiał pozycję papiestwa, które w owym czasie dążyło do naprawy zepsucia w Kościele i wzmocnienia pozycji biskupa Rzymu. 

• W 1075 roku papież Grzegorz VII wydał bullę Dictatus Papae, w której papież ogłosił się zwierzchnikiem wszystkich monarchów europejskich w tym samego cesarza oraz zażądał od cesarza zaprzestania obsadzania wyższych stanowisk kościelnych. 
• Niechęć cesarza Henryka IV do ograniczenia jego praw, spowodowały wystąpienia przeciwko papieżowi i próby złożenia go z urzędu. Nieudana próba zakończyła się nałożeniem ekskomuniki na cesarza, co wiązało się ze zwolnieniem poddanych ze służby cesarzowi.  
• W 1077 roku cesarz Henryk udał się do Canossy, gdzie przebywał papież i ukorzył się przed nim i ubłagał, aby zdjął z niego klątwę.
• Odzyskanie pełni praw umożliwiło cesarzowi odzyskanie pozycji w Rzeszy oraz zorganizowania ponownego wystąpienia przeciwko Grzegorzowi VII. Władca wyznaczył antypapieża, który swój urząd sprawował w Rzymie. W tym czasie Grzegorz VII udał się na wygnanie, gdzie zmarł w 1085 roku.
• Konflikt między cesarstwem a papiestwem zakończył się w 1122 roku na mocy konkordatu zawartego w Wormacji. Według nowego porządku urzędy opata i biskupa miały być wybierane zgodnie z prawem kanonicznym. Wybór miał być zatwierdzany przez papieża oraz miał odbywać się w obecności władcy lub jego przedstawiciela. 

Rywalizacja pomiędzy cesarstwem i papiestwem o dominium mundi był to spór dotyczący przodownictwa w chrześcijańskim świecie. Rywalizacja ta nasiliła się w czasach panowania cesarza Fryderyka I Barbarossy.

• Pozycja cesarza uległa wzmocnieniu. Władca ponownie miał wpływ na wybór papieża.
• Pod wpływem działalności Ligi Lombardzkiej ( sojuszu północnych miast włoskich), które pomogły papiestwu w odzyskaniu samodzielności.
• W latach 1198-1216 na tronie papieskim zasiadał Innocenty III, który uważał się za namiestnika Chrystusa na ziemi. Papież ingerował w spory między monarchami europejskimi oraz uznawał się za ich zwierzchnika. Często ogłaszał krucjaty przeciwko muzułmanom oraz heretykom. 
• Po śmierci Innocentego III pozycja papiestwa osłabła na rzecz cesarza Fryderyka II Hohenstaufa, którego ziemie w południowej Italii otaczały Państwo Kościelne. 
• Dopiero po śmierci Fryderyka II nastąpiło wzmocnienie monarchów europejskich, którzy umacniali swoją władzę centralną. Pozycja papieża stopniowo ulegała coraz większej degradacji na rzecz nowych monarchów.
• W sporze o dominium mundi rywalizacja zakończyła się klęską obu stron.