Okoliczności wprowadzenia stanu wojennego w PRL

 W nocy z 12 na 13 grudnia 1981 r. nowy przywódca PRL - gen. Wojciech Jaruzelski ogłosił wprowadzenie stanu wojennego. Celem było zdławienie „Solidarności”. Władzę w kraju objęli wyżsi dowódcy wojskowi skupieni w Wojskowej Radzie Ocalenia Narodowego (WRON). To posunięcie było niezgodne z konstytucją PRL, ponieważ trwała wówczas sesja sejmu i to on sprawował najwyższą władzę w państwie. Ekipa Jaruzelskiego nie zwracała jednak uwagi na konstytucję.

Na ulice polskich miast wyjechały czołgi i transportery opancerzone. Funkcjonariusze MO i SB aresztowali ok. 5 tys. działaczy „Solidarności” oraz osób rzekomo zagrażających bezpieczeństwu państwa - wśród nich m.in.: Jacka Kuronia i Lecha Wałęsę. Zatrzymanych przetrzymywano w 49 ośrodkach odosobnienia na terenie całego kraju. Łącznie w czasie stanu wojennego liczba internowanych sięgnęła 10 tys., w więzieniach znalazła się znaczna część krajowych i regionalnych przywódców „Solidarności”, doradców, członków komisji zakładowych dużych fabryk, działaczy opozycji demokratycznej oraz intelektualistów związanych z „Solidarnością”. Komuniści zawiesili działalność związków zawodowych, zdelegalizowano część organizacji społecznych i zakazano strajków. Ogłoszono dekrety przewidujące wieloletnie więzienie czy konfiskaty mienia za jakąkolwiek działalność opozycyjną. Zmilitaryzowano wiele przedsiębiorstw. Jaruzelski chciał zastraszyć społeczeństwo, dlatego demonstrował siłę wprowadzając wojsko na ulicę. Na terenie Polski rozlokowano 70 tys. żołnierzy z bronią i ciężkim sprzętem oraz 30 tys. milicjantów.