W X w. w Europie Zachodniej narodziła się idea uzdrowienia Kościoła. 

Ruchowi reformatorskiemu przewodzili opaci klasztoru benedyktynów w Cluny (Francja), dlatego program odnowy został nazwany reformą kluniacką. 

Tamtejsi opaci zmienili regułę i zasady pobożności benedyktyńskiej, przeznaczając więcej czasu na liturgię, modlitwę i rozważania nad świętymi tekstami. Ograniczono natomiast pracę fizyczną. 

Nowy ideał życia zakonnego propagowała w Europie sieć klasztorów podporządkowanych ośrodkowi w Cluny. 

Sformułowano program odnowy życia religijnego w całym Kościele.

W jego ramach popierano zajmowanie stanowisk kościelnych przez mnichów, którzy byli mniej związani z władcami, a ponadto składali śluby ubóstwa i czystości. Za jeden z warunków przeprowadzenia reformy uznano uwolnienie Kościoła od świeckiej inwestytury. Zakazano także symonii. Innym ważnym postulatem ruchu kluniackiego było wprowadzenie celibatu. Miało to zapobiec rozdrobnieniu majątków kościelnych oraz wzmocnić dyscyplinę wewnątrz duchowieństwa. 

Zwolennicy reformy kluniackiej w XI w. byli wybierani na biskupów Rzymu. Jednym z nich był Hildebrand, mnich z zakonu benedyktynów, który został papieżem jako Grzegorz VII.