Jan Matejko - "Hołd pruski". 

W centrum obrazu Jan Matejko - umieścił postacie króla Zygmunta I Starego i klęczącego przed nim wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego - Albrechta Hohenzollerna. Syn Zygmunta Starego i królowej Bony - Zygmunt August został przedstawiony jako 5 - letni chłopczyk, ubrany w czerwoną sukienkę, podtrzymywany przez Piotra Opalińskiego - ochmistrza dworu. Chłopiec zabawia się łańcuchem, który jego ojciec ma założyć wielkiemu mistrzowi. To symbol igrania losem Prus, co w przyszłości okaże się tragiczne w skutkach. Za królem wyłania się postać biskupa krakowskiego - Piotra Tomickiego oraz dyplomaty - Hieronima Łaskiego, trzymającego wzniesiony miecz. Na czerwonym dywanie siedzi zmartwiony Stańczyk. Błazen Jagiellonów jest zadumany, ponieważ wyczuwa niebezpieczeństwo, jakim w przyszłości obarczą nasze państwo Prusy. Stańczyk przewiduje przyszłość. Prusy Książęce miały powrócić w granice Rzeczypospolitej po wygaśnięciu dynastii Hohenzollernów. Tak się jednak nie stało. Po zawarciu tzw. traktatów welawsko - bydgoskich w 1657 r. - Rzeczpospolita utraciła swego lennika. Co prawda, traktaty przyspieszyły zakończenie wojny ze Szwecją (potop szwedzki - 1655 - 1660), to jednak dały podstawy do budowy silnego państwa pruskiego, które wkrótce zaczęło zagrażać Polsce (rozbiory).