Przyczyny i skutki nierówności w rozwoju społeczno-gospodarczym świata wynikają m.in. z występowaniem określonych zasobów naturalnych. Wpływają one na rozwój poszczególnych regionów świata. Woda, gleby i lasy wpłynęły na rozwój rolnictwa oraz przemysłu a surowce energetyczne takie jak np. ropa naftowa czy gaz ziemny zapewniają wysoką stopę życiową mieszkańcom krajów, które je eksportują. Skutkiem dla krajów najbiedniejszych, które wynikają z braku odpowiedniej ilości surowców naturalnych będą niska jakość życia i niewielkie zarobki większości mieszkańców.

Kolejnym czynnikiem wpływającym na zróżnicowanie poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego jest innowacyjność gospodarki. Polega ona na tworzeniu i wdrażaniu nowoczesnych technologii. Kraje wysoko rozwinięte czerpią ogromne zyski z eksportu wysoko przetworzonych wyrobów do krajów słabiej rozwiniętych. Skutkiem zacofania technologicznego dla krajów najbiedniejszych jest opóźnienie rozwoju przemysłu i uzależnienie od importu potrzebnych produktów.