Wyjaśnienie zadania:
Przy analizie przekrojów geologicznych należy pamiętać o następujących zasadach:
1. Im warstwa skalna położona jest niżej, tym zwykle jest starsza. Z kolei im bliżej powierzchni znajduje się dana warstwa skalna, tym zwykle jest młodsza.
2. Intruzje magmowe są młodsze (powstały później) niż skały, które przecinają;
3. Uskoki przecinające skały są młodsze od warstw skalnych, które przecinają (najpierw powstały skały, potem przecinający je uskok);
W związku z tym:
Patrzymy na przekrój geologiczny - widzimy, że na samym dole znajdują się margle morskiego pochodzenia oraz iły morskiego pochodzenia. Są to najstarsze skały na tym profilu i ich nazwa wskazuje jednoznacznie na morskie pochodzenie. Są to oczywiście skały pochodzenia osadowego. Spośród wydarzeń geologicznych jako pierwsze należy więc wybrać to oznaczone numerem 4 - powstanie serii skał osadowych w morzu.
Zwracamy uwagę, że skały znajdujące się powyżej nie są sfałdowane, a wymienione przez nas skały tak. W związku z tym kolejnym wydarzeniem powinno być sfałdowanie skał. Ten proces zachodzi podczas ruchów górotwórczych. Dlatego kolejną cyfrą na naszym schemacie będzie 1.
Wymienione przez nas skały, które poddane zostały ruchom górotwórczym zostały ponadto przecięte andezytami, które mają pochodzenie wulkaniczne. Kolejną cyfrą na schemacie będzie więc 3.
Zarówno skały osadowe pochodzenia morskiego jak i andezyty zostały następnie wyrównane przez powierzchnię zrównania. Wpisujemy kolejną cyfrę na schemacie - numer 6 - powstanie powierzchni zrównania.
Powyżej powierzchni zrównania znajdują się iły jeziorne, a więc skały, które powstają na lądzie w jeziorach. Kolejną cyfrą w schemacie będzie więc 5 - powstanie skał osadowych na lądzie.
Nad iłami jeziornymi znajdują się piaskowce morskiego pochodzenia oraz wapienie morskiego pochodzenia. Wszystko wskazuje więc na ponowną transgresję morską. Jest ona oznaczona numerem 7.
Wszystkie wymienione przez nas skały (poza andezytami, które są po prawej stronie profilu) zostały przecięte po lewej stronie uskokiem. Uskoki powstają podczas ruchów tektonicznych. Zwracamy uwagę, że nie przechodzi on jedynie przez najmłodsze, szare skały, które znajdują się na powierzchni terenu. W związku z tym przedostatnią cyfrą na schemacie będzie 2.
Na powierzchni terenu znajdują się piaski, żwiry oraz glina zwałowa. Skały takie mają pochodzenie polodowcowe. W związku z tym ostatnia cyfra na schemacie to numer 8 - zlodowacenie plejstoceńskie.
Ostatecznie więc schemat należy uzupełnić w następujący sposób:

Damian Hełdak
Nauczyciel geografii
Zobacz lekcje, które wyjaśnią temat krok po kroku:
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

