Jonowe skrócone równania reakcji:

$1.\mathrm{Zn}+2\mathrm{H}{}_3\mathrm{O}{}^{+}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to [\mathrm{Zn}(\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}){}_4]{}^{2+}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

$2.\mathrm{Zn}+2\mathrm{OH}{}^{-}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to [\mathrm{Zn}(\mathrm{OH}){}_4]{}^{2-}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

 

---

Wyjaśnienie:

Reakcja 1.

Zaczynamy od napisania równania reakcji cynku z kwasem nieutleniającym np. z HCl:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{HCl}\to \mathrm{ZnCl}{}_2+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Zapisujemy je w postaci jonowej skróconej:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{H}{}^{+}\to \mathrm{Zn}{}^{2+}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Uwzględniamy obecność jonów oksoniowych H₃O⁺ (obustronnie dodajemy tyle cząsteczek wody ile mamy kationów H⁺:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{H}{}_3\mathrm{O}{}^{+}\to \mathrm{Zn}{}^{2+}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Uwzględniamy to, że kationy cynku są hydratowane. Dopisujemy obustronnie po dwie cząsteczki wody tak aby na każdy kation Zn²⁺ przypadały po cztery takie cząsteczki.

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{H}{}_3\mathrm{O}{}^{+}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to \mathrm{Zn}{}^{2+}+4\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Zapisujemy kation cynku w postaci hydratowanej. Otrzymujemy uzgodnione równanie reakcji 1. w formie jonowej skróconej:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{H}{}_3\mathrm{O}{}^{+}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to [\mathrm{Zn}(\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}){}_4]{}^{2+}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Reakcja 2.

Reakcje metali amfoterycznych z mocnymi zasadami zawsze przebiegają według ogólnego schematu:

METAL AMFOTERYCZNY +  ZASADA + WODA  → ZWIĄZEK KOMPLEKSOWY METALU + WODÓR ↑

Zaczynamy od napisania reakcji cynku z NaOH w formie cząsteczkowej:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{NaOH}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to \mathrm{Na}{}_2[\mathrm{Zn}(\mathrm{OH}){}_4]+\mathrm{H}{}_2\uparrow$

Następnie zapisujemy równanie w postaci jonowej skróconej:

$\mathrm{Zn}+2\mathrm{OH}{}^{-}+2\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to [\mathrm{Zn}(\mathrm{OH}){}_4]{}^{2-}+\mathrm{H}{}_2\uparrow$