| Atom węgla | w cykloheksanonie | w cykloheksanolu | w kwasie adypinowym |
| a | b | c | |
| Stopień utlenienia | II | 0 | III |
| Typ hybrydyzacji | sp2 | sp3 | sp2 |
Wyjaśnienie:
Zasady ustalania stopni utlenienia
- Suma stopni utlenienia wszystkich atomów w obojętnym związku jest równa 0.
- Suma stopni utlenienia wszystkich atomów w jonie jest równa ładunkowi tego jonu.
- Tlen w związkach przyjmuje zwykle -II stopień utlenienia (w H2O2 -I, a w OF2 +II).
- Wodór w związkach przyjmuje zwykle +I stopień utlenienia (w wodorkach metali -I).
- Metale w związkach przyjmują dodatnie stopnie utlenienia równe ich wartościowości.
- Pierwiastki w stanie wolnym mają stopień utlenienia równy 0.
Związki organiczne
Stopnie utlenienia atomów węgla w związkach organicznych ustalamy zgodnie z poniższymi zasadami:
- Każdy atom węgla rozpatrujemy osobno.
- Suma stopni utlenienia podstawników oraz atomu węgla jest równa zero (w przypadku jonu jest równa ładunkowi tego jonu)
Inną metodą obliczenia stopnia utlenienia węgla jest określenie ile elektronów węgiel "traci", a ile "zyskuje" od podstawników:
- Atomy o większej elektroujemności od węgla, np. O, N "zabierają" od niego tyle elektronów ile wynosi krotność wiązania (2 elektrony przez wiązanie podwójne lub koordynacyjne, 1 elektron przez pojedyncze).
- Atomy o mniejszej elektroujemności od węgla, np. H "dostarczają" do niego elektrony.
Gdy sumarycznie atom węgla "stracił" 2 elektrony to jego stopień utlenienia wynosi +II.
Gdy sumarycznie atom węgla "zyskał" 1 elektron to jego stopień utlenienia wynosi -I.
Hybrydyzację najłatwiej określić dodając do siebie liczbę wolnych par elektronowych danego atomu oraz liczbę dołączonych do niego podstawników. Od sumy tych dwóch czynników zależy typ hybrydyzacji.
| Suma wolnych par elektronowych atomu oraz liczby jego podstawników | Hybrydyzacja |
| 2 | sp (dygonalna) |
| 3 | sp2 (trygonalna) |
| 4 | sp3 (tetraedryczna) |
Piotr Kuczyński
Nauczyciel chemii
Tutaj pojawi się lista Twoich książek
Zaloguj się i zacznij tworzyć ją już teraz.

