$\stackrel{\mathrm{V}}{\mathrm{I}}\mathrm{O}{}_3{}^{-}+\mathrm{H}\stackrel{\mathrm{IV}}{\mathrm{S}}\mathrm{O}{}_3{}^{-}\to \stackrel{0}{\mathrm{I}{}_2}+\stackrel{\mathrm{VI}}{\mathrm{S}}\mathrm{O}{}_4{}^{2-}+\mathrm{H}{}^{+}+\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}$

 

Równanie procesu redukcji:

$2\stackrel{\mathrm{V}}{\mathrm{I}}\mathrm{O}{}_3{}^{-}+10\mathrm{e}{}^{-}+12\mathrm{H}{}^{+}\to \stackrel{0}{\mathrm{I}{}_2}+6\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}$

Równanie procesu utleniania:

$\mathrm{H}\stackrel{\mathrm{IV}}{\mathrm{S}}\mathrm{O}{}_3{}^{-}+\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}\to \stackrel{\mathrm{VI}}{\mathrm{S}}\mathrm{O}{}_4{}^{2-}+2\mathrm{e}{}^{-}+3\mathrm{H}{}^{+}|\cdot 5$

Zbilansowane równanie reakcji:

$5\mathrm{HSO}{}_3{}^{-}+2\mathrm{IO}{}_3{}^{-}\to \mathrm{I}{}_2+\mathrm{H}{}_2\mathrm{O}+5\mathrm{SO}{}_4{}^{2-}+3\mathrm{H}{}^{+}$

 

---

Wyjaśnienie:

Reguły dotyczące stopni utlenienia:

1. Suma stopni utlenienia wszystkich atomów w obojętnym związku jest równa 0.
2. Suma stopni utlenienia wszystkich atomów w jonie jest równa ładunkowi tego jonu.
3. Tlen w związkach przyjmuje zwykle -II stopień utlenienia (w H₂O₂ -I, a w OF₂ +II).
4. Wodór w związkach przyjmuje zwykle +I stopień utlenienia (w wodorkach metali -I).
5. Metale w związkach przyjmują dodatnie stopnie utlenienia równe ich wartościowości.
6. Pierwiastki w stanie wolnym mają stopień utlenienia równy 0.

Utleniacz to substrat, którego pierwiastek/jeden z pierwiastków obniża stopień utlenienia.

Reduktor to substrat, którego pierwiastek/jeden z pierwiastków zwiększa stopień utlenienia.

Utlenianie - proces w którym bierze udział reduktor, dochodzi w nim do zwiększenia stopnia utlenienia.

Redukcja - proces w którym bierze udział utleniacz, dochodzi w nim do obniżenia stopnia utlenienia.

 

Aby zapisać zbilansowane równania procesów utleniania i redukcji postępujemy zgodnie z poniższym schematem:

1. Ustalamy stopnie utlenienia wszystkich atomów.
   
   

2. Sprawdzamy, które pierwiastki zmieniły swój stopień utlenienia
   
   

3. Pierwiastek obniża stopień utlenienia przyjmując elektrony, a zwiększa stopień utlenienia oddając elektrony. Dopisujemy odpowiednią ilość elektronów po lewej stronie w procesie redukcji, a po prawej stronie w procesie utlenienia
   
   

4. Uzgadniamy ładunki po lewej i po prawej stronie dopisując jony H₃O⁺ /H⁺ lub jony OH^-, To jakich jonów możemy użyć zależy od środowiska:
   - środowisko kwaśne => H₃O⁺/H⁺
   - środowisko obojętne => H₃O⁺/H⁺ lub OH^- (staramy się użyć takiego jonu, aby po lewej stronie dopisać H₂O)
   - środowisko zasadowe => OH^-

5. Sprawdzamy czy ilości atomów są takie same po lewej i po prawej stronie. Jeśli nie zgadza się ilość atomów tlenu i wodoru dopisujemy cząsteczki wody w odpowiedniej ilości po lewej lub prawej stronie.