Historia
 
Historia i społeczeństwo 6. Wehikuł czasu (Podręcznik)
 
Autorzy: Tomasz Małkowski
Wydawnictwo: GWO
Rok wydania: 2014
Wyobraź sobie, że budzisz się w 1953 4.8 gwiazdek na podstawie 5 opinii

Wyobraź sobie, że budzisz się w 1953

6 Zadanie
7 Zadanie
Ćwieczenie Zadanie
  • Wyobraź sobie, że budzisz się w 1953 roku. Właśnie zmarł Józef Stalin. W szkole koledzy i koleżanki płaczą z żalu (nasz ojczulek umarł"...) albo nacierają sobie policzki cebulą, żeby płakać (wszyscy powinni być smutni). Podchodzisz do tych drugich i mówisz :

- Nie martwcie się, jeszcze trochę i zacznie się odwilż. A w 1956 roku ... Co powiesz dalej?

- A w 1956 roku rozpocznie się okres liberalizacji życia politycznego, narodowego i kulturalnego. Stanowisko I sekretarza KC PZPR obejmie Władysław Gomułka. W tym okresie zostanie uwolniony prymas Stefan Wyszyński, wielu więźniów politycznych odzyska wolność, złagodnieje cenzura. Władze PRL ograniczą przemysł zbrojeniowy. Nastąpi szybka, choć krótkotrwała poprawa poziomu życia Polaków.

A. Czym był stalinizm w Polsce? Kiedy istniał?

Stalinizm  - to system poglądów ideologicznych, a także forma dyktatury komunistycznej, stworzona w Rosji sowieckiej przez jej przywódcę - Józefa Stalina. Stalinizm, charakteryzował się istnieniem jednej partii (PZPR) spełniającej rolę nadrzędną wobec instytucji państwowych, rządami jednego wodza (Bolesław Bierut), kontrolą policyjną (UB), nadzorem nad środkami masowego przekazu. Stalinizm w Polsce przypadł głównie na lata: 1948 - 1956, jednak jego elementy występowały już od 1944 roku, jak i po 1956 roku. 

B. Opisz życie w naszym kraju w czasach stalinizmu .

Stalinizm w Polsce rozpoczął się w 1948 roku. Pełnię władzy przejęli wówczas ludzie, całkowicie zależni od ZSRR. Zapanowała dyktatura partii komunistycznej - Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR). Jej członkowie wiernie wykonywali wszystkie polecenia Stalina. Wprowadzono cenzurę. W 1952 roku na mocy konstytucji państwo przyjęło nazwę: Polska Rzeczpospolita Ludowa (PRL). Komunistyczne władze kierowały gospodarką przez centralne planowanie. Właścicielom odebrano: fabryki, zakłady przemysłowe, banki i sklepy. Komuniści ustalili: kto ma co produkować, w jakich ilościach i za ile sprzedawać. Polacy zostali poddani terrorowi, który przejawiał się w masowych aresztowaniach. Setki ludzi zsyłano do łagrów, wyroki śmierci wydawano na podstawie fałszywych oskarżeń. Szczególnie okrutny los spotkał działaczy polskiego podziemia niepodległosciowego. Ludność utrzymywano w przekonaniu, że istnieje ciągłe zagrożenie ze strony wrogów systemu, co uzasadniało podtrzymywanie stałego terroru.

C. Wyjaśnij pojęcia: dyktatura partii komunistycznej, polski Październik, odwilż .

  • Dyktatura partii komunistycznej - sprawowanie władzy przez partię komunistyczną, która nie pozwala na istnienie żadnej organizacji opozycyjnej. Ludzie sprawujący władzę w powojennej Polsce byli członkami partii komunistycznej, nazwanej Polską Zjednoczoną Partią Robotniczą (PZPR). Wszystkie najważniejsze dla państwa decyzje podejmowano w wąskim kierownictwie. Rozbudowana struktura partyjna pozwalała na kontrolowanie działalności organów państwowych i życia społecznego. PZPR była kontrolowała przez władzę w Moskwie. Komuniści zlikwidowali wolność słowa, wprowadzili cenzurę, krwawo rozprawili się z żołnierzami podziemia niepodległościowego. Ograniczyli kontakty polskiego społeczeństwa z krajami demokratycznymi. Ponadto, nowe władze prowadziły zaciekłą walkę z Kościołem katolickim w Polsce.
  • polski Październik - okres przemian politycznych, społecznych i gospodarczych, związanych z załamaniem systemu dyktatury komunistycznej po śmierci Józefa Stalina. W październiku 1956 roku przywódcą PRL został Władysław Gomułak. Uwolniono prymasa Wyszyńskiego, ogłoszono amnestię dla więźniów politycznych, złagodniała cenzura, ograniczono przemysł zbrojeniowy, władze PRL zawarły korzystną umowę handlową z ZSRR. 
  • Odwilż - krótki okres liberalizacji życia politycznego, narodowego i kulturalnego po śmierci przywódcy sowieckiego - Józefa Stalina 5 marca 1953 r. w ZSRR oraz krajach pozostających w sowieckiej strefie wpływów. Okres ten zaczęto tak nazywać od 1956 roku, kiedy to w ZSRR ukazała się powieść Iliji Erenburga "Odwilż", opowiadająca o stalinowskim kulcie jednostki. W okresie odwilży złagodniał terror, z więzień i łagrów wypuszczono setki tysięcy skazanych. Następca Stalina - Nikita Chruszczow - oskarżył dyktatora i wymordowanie tysięcy ludzi.
Odpowiedź:

Czym by